Cùng với những cải thiện rõ rệt trong công tác quản lý an toàn thực phẩm thời gian qua, chất lượng nguồn thực phẩm cung ứng ra thị trường ngày càng được nâng cao. Bên cạnh nỗ lực từ phía các cơ quan chức năng, sự chủ động của người tiêu dùng chính là yếu tố quyết định để duy trì một lối sống lành mạnh. Chính vì vậy, mỗi người cần chủ động trong việc tuân thủ các nguyên tắc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm để bảo vệ sức khỏe cho chính bản thân và gia đình.
Vệ sinh an toàn thực phẩm là gì?
Vệ sinh an toàn thực phẩm là việc áp dụng các biện pháp khoa học và quy định nghiêm ngặt trong suốt quá trình từ chế biến đến tiêu thụ để đảm bảo thực phẩm luôn sạch, an toàn. Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo nguồn thức ăn khi đến tay người tiêu dùng không gây hại cho sức khỏe, tránh các nguy cơ ngộ độc cấp tính hay mãn tính do thực phẩm bẩn trực tiếp gây ra.
Hiện nay, vấn đề giữ an toàn thực phẩm không chỉ dành riêng cho một cá nhân mà đã trở thành trách nhiệm chung của toàn xã hội nhằm bảo vệ lợi ích và sức khỏe cộng đồng. Nếu không được chú trọng, hệ lụy dễ thấy là số ca ngộ độc thực phẩm phải nhập viện điều trị có xu hướng gia tăng. Nguy hiểm hơn, việc sử dụng thực phẩm không đảm bảo trong thời gian dài còn là nguyên nhân chính dẫn đến các căn bệnh mãn tính về đường tiêu hóa như ung thư dạ dày, ruột hay đại tràng.
>> Tìm hiểu thêm:
Các biện pháp cần thực hiện để giữ vệ sinh an toàn thực phẩm
Để chủ động trong việc xử lý thực phẩm và ngăn ngừa bệnh từ thực phẩm bẩn, bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình, người tiêu dùng và doanh nghiệp cần tuân thủ 10 nguyên tắc “vàng” về vệ sinh an toàn thực phẩm dưới đây:
1. Chọn thực phẩm tươi sạch, an toàn: Khi mua sắm nguyên liệu, thực phẩm chưa chế biến, nên ưu tiên rau quả, thịt cá tươi ngon và được chứng nhận kiểm định rõ ràng. Đối với đồ đóng hộp hay chế biến sẵn, bao bì sản phẩm cần nguyên vẹn, đủ nhãn mác và còn hạn sử dụng. Đặc biệt, tuyệt đối không tiêu thụ các loại thực phẩm đã bị mốc, ôi thiu, hết hạn sử dụng hoặc chứa phụ gia cấm...
2. Nấu chín kỹ thức ăn: Các loại thực phẩm sống như thịt, cá, gia cầm và đặc biệt là sữa chưa tiệt trùng rất dễ nhiễm vi khuẩn Salmonella hay E.coli. Đây là những tác nhân hàng đầu gây ngộ độc thực phẩm và viêm dạ dày - ruột cấp tính. Để bảo vệ sức khỏe, việc nấu chín kỹ thức ăn là giải pháp phòng ngừa tối ưu, đảm bảo nhiệt độ trung tâm của thực phẩm khi nấu đạt tối thiểu 70°C nhằm tiêu diệt hoàn toàn các mầm bệnh nguy hiểm này.
3. Ăn ngay sau khi vừa nấu xong: Thực phẩm sau khi nấu chín nếu để ở nhiệt độ phòng sẽ tạo điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi nhanh chóng. Thời gian để càng lâu, nguy cơ nhiễm khuẩn càng cao, do vậy khuyến khích sử dụng thức ăn ngay sau khi nấu để đảm bảo độ an toàn, tránh tình trạng thực phẩm bị ôi thiu do để lâu bên ngoài.
4. Bảo quản cẩn thận thức ăn đã nấu chín: Khi cần tích trữ thức ăn thừa, nên bảo quản chúng trong điều kiện nhiệt độ thích hợp. Nếu thời gian tích trữ vượt quá 5 tiếng, thực phẩm phải được giữ nóng liên tục ở mức nhiệt trên 60°C hoặc làm lạnh dưới 10°C, tuyệt đối không để ở nhiệt độ phòng quá 2 tiếng để tránh vi khuẩn sinh sôi. Đối với thức ăn của trẻ nhỏ, không nên cho bé dùng lại thức ăn thừa nhằm đảm bảo an toàn cho hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện của trẻ.
5. Đun nấu lại thật kỹ thực phẩm trước khi ăn: Thức ăn đã chín nếu bảo quản trong tủ lạnh hoặc thời gian tích trữ đã quá 5 tiếng, bắt buộc phải được đun nấu lại thật kỹ trước khi ăn. Thức ăn đun lại phải sôi đều, tránh trường hợp chỉ được làm ấm bên ngoài. Bởi khi đó, vi khuẩn chưa được tiêu diệt, ngược lại còn tạo ra môi trường lý tưởng kích thích các vi khuẩn phát triển mạnh mẽ hơn.
6. Tránh ô nhiễm chéo giữa thực phẩm chín và sống: Thực phẩm đã nấu chín vẫn có nguy cơ bị tái nhiễm khuẩn nếu tiếp xúc trực tiếp với đồ sống, hoặc gián tiếp qua các bề mặt bẩn do thói quen dùng chung dao, thớt. Để ngăn ngừa tình trạng ô nhiễm chéo, cần sử dụng dao, thớt riêng cho đồ sống và đồ chín. Đồng thời, khi bảo quản trong tủ lạnh, cần phân chia và đặt thực phẩm sống - chín ở các ngăn riêng để giữ cho thức ăn đã chế biến được an toàn.
7. Giữ tay luôn sạch sẽ trước và trong khi chế biến: Bàn tay là trung gian gây lây nhiễm chéo vi khuẩn vào thực phẩm. Chính vì vậy, việc duy trì thói quen rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi chế biến thức ăn là rất cần thiết. Ngoài ra, nếu tay có vết thương hoặc trầy xước, hãy băng bó kỹ bằng gạc trước khi tiếp xúc với thực phẩm nhằm tránh nguy cơ nhiễm trùng và lây lan các bệnh truyền nhiễm qua vết thương hở.
8. Giữ vệ sinh nơi chế biến thực phẩm: Khu vực nấu nướng cần được bố trí tại nơi khô ráo, không đọng nước và cách xa các nguồn ô nhiễm như khói bụi, nhà vệ sinh, khu chăn nuôi hay bãi rác... Đồng thời, tất cả các bề mặt dùng để chuẩn bị thức ăn như bàn bếp, bồn rửa, dao, thớt, nồi chảo cũng phải được lau rửa sạch sẽ sau mỗi lần sử dụng. Đặc biệt, các loại khăn lau bát đĩa hay khăn lau bàn cần được giặt sạch và phơi khô dưới ánh nắng mặt trời, bởi môi trường ẩm ướt của khăn chính là nơi trú ẩn lý tưởng để vi khuẩn sinh sôi và lây lan.
9. Che đậy thực phẩm để tránh côn trùng và động vật: Các loài côn trùng, bò sát như ruồi, gián, chuột, hay thậm chí là chó mèo trong nhà đều mang theo rất nhiều mầm bệnh nguy hiểm. Do đó, thực phẩm cần được bảo quản trong hộp có nắp đậy kín, tủ chạn hoặc lồng bàn để tránh tiếp xúc với các tác nhân truyền bệnh này.
10. Sử dụng nguồn nước sạch an toàn: Nguồn nước sử dụng để rửa thực phẩm, chế biến đồ ăn và vệ sinh dụng cụ phải là nước sạch như nước máy, nước giếng. Nguồn nước phải trong suốt, không có mùi hay vị lạ và không có nguy cơ chứa mầm bệnh. Song song đó, các dụng cụ chứa nước cũng cần được giữ sạch sẽ, có nắp đậy kín và không được để rêu phong hay bụi bẩn bám xung quanh và dưới đáy. Đối với nước dùng trực tiếp để uống hoặc làm kem, làm đá, nên sử dụng nước đã được đun sôi kỹ để đảm bảo an toàn vệ sinh.
>> Xem thêm:
Tầm quan trọng của đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm
Không chỉ dừng lại ở những vụ ngộ độc cấp tính, việc tiêu thụ thực phẩm không đảm bảo vệ sinh còn tiềm ẩn hiểm họa khôn lường từ sự tích lũy độc tố lâu ngày, gây ra các bệnh mạn tính, suy giảm khả năng sinh sản hoặc nghiêm trọng hơn có thể dẫn đến tử vong. Trong đó, trẻ em, người già và người đau ốm là những nhóm đối tượng dễ bị tổn thương nhất.
Chính vì vậy, những hệ lụy do tình trạng mất vệ sinh an toàn thực phẩm gây ra đều mang hậu quả khó lường. Về mặt cá nhân, người bệnh phải gánh chịu chi phí điều trị, phục hồi sức khoẻ cùng việc sụt giảm thu nhập do mất sức lao động. Về phía nhà sản xuất, hậu quả phải nhận là những tổn thất kinh tế lớn từ việc thu hồi, tiêu hủy hàng hóa, sụt giảm doanh thu và nghiêm trọng nhất chính là đánh mất lòng tin của khách hàng. Bên cạnh đó, ngân sách xã hội cũng bị tiêu tốn đáng kể cho các công tác điều tra, kiểm nghiệm và khắc phục hậu quả.
Do vậy, việc bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm là rất quan trọng, không chỉ bảo vệ sức khỏe nhân dân và sự phát triển giống nòi, mà còn duy trì uy tín quốc gia trong các lĩnh vực xuất nhập khẩu, du lịch và thương mại. Nhìn rộng hơn, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm chính là bệ phóng vững chắc để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, từ đó thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển toàn diện và mở rộng quan hệ quốc tế.
Vệ sinh an toàn thực phẩm ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống và sự phát triển xã hội
>> Xem thêm:
-
Tiêu chuẩn cơ sở thực phẩm là gì? Quy trình xây dựng TCCS cho sản phẩm thực phẩm
-
FSSC 22000 là gì? Lợi ích khi áp dụng tiêu chuẩn ATTP toàn cầu
Vệ sinh an toàn thực phẩm không chỉ là yêu cầu bắt buộc đối với ngành thực phẩm, mà còn là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và sức khỏe cộng đồng. Việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm không phải là trách nhiệm của riêng cơ quan quản lý nào, mà đòi hỏi sự chung tay, nâng cao ý thức tự giác của cả nhà sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng. Người tiêu dùng thông thái sẽ ưu tiên lựa chọn những chuỗi cung ứng thực phẩm minh bạch, khép kín, có kiểm định nghiêm ngặt để bảo vệ sức khỏe gia đình.
|
Thấu hiểu nỗi lo của mọi gia đình về chất lượng thực phẩm trên bàn ăn mỗi ngày, C.P. Việt Nam cụ thể hóa tinh thần 3 An Toàn thông qua mô hình tích hợp Feed - Farm - Food. Quy trình được kiểm soát trọn vẹn qua 3 giai đoạn: bắt đầu từ đầu chuỗi nguyên liệu, duy trì trong suốt quá trình chăn nuôi và được kiểm chứng nghiêm ngặt ở thành phẩm cuối cùng. Đồng thời, hệ thống quản lý chất lượng được xây dựng, vận hành theo tiêu chuẩn quốc tế như HACCP, FSSC 22000, ISO, GMP, Phúc lợi động vật và Môi trường. Tất cả nhằm đảm bảo mang đến những sản phẩm chất lượng, an toàn cho sức khỏe của người tiêu dùng. Hãy tìm hiểu thêm về 3 An toàn và danh mục sản phẩm của C.P. Việt Nam để lựa chọn những thực phẩm chất lượng, an toàn cho bữa ăn mỗi ngày. |
>> Xem thêm:
-
CPV FOOD năm thứ 5 liên tiếp dẫn đầu top 10 CÔNG TY THỰC PHẨM UY TÍN
- CPV FOOD đạt chứng nhận quốc tế tích hợp: Khẳng định chuẩn an toàn thực phẩm
---------
Nguồn tham khảo:
1. Food safety and quality - fao.org
2. 10 nguyên tắc vàng của WHO về vệ sinh an toàn thực phẩm - vfa.gov.vn
3. Các biện pháp thực hiện giữ gìn vệ sinh an toàn thực phẩm - dinhhoa.ninhbinh.gov.vn
4. An toàn thực phẩm là gì và vì sao người dân cần quan tâm? - vfa.gov.vn
5. Tầm quan trọng của việc lựa chọn thực phẩm an toàn đối với sức khỏe - vfa.gov.vn
